Title: همه / قدیمی / آدک

Q: غیر ترافعی بودن به چه معنا می باشد و در کدام نظام دادرسی کیفری می گنجد؟
A: عدم اطلاع متهم از ادله علیه خود و عدم امکان دفاع از خود در این موقعیت بوده و در نظام تفتیشی قرار دارد

Q: قوانین لاحق مربوط به ادله اثبات دعوا در مورد جرایم سابق بر وضع خود چه اثری دارند؟
A: تا پیش از اجرای حکم موثر خواهند بود

Q: اگر ضابط دادگستری در هنگام اجرای تحقیقات مقدماتی، متهم را از حقوق اساسی اش محروم کند
A: به انفصال از خدمت
و محرومیت از یک تا پنج سال از مشاغل حکومتی
و حبس از دو ماه تا سه سال
محکوم می شود

Q: رعایت قانون احترام به حقوق شهروندی در کدام مرحله از رسیدگی و برای چه کسانی الزامی دانسته شده است و ضمانت اجرای تعیین شده چه میزان است؟
A: در تمام مراحل دادرسی - برای کلیه اشخاصی که در فرایند دادرسی مداخله دارند . جبران خسارات به همراه مجازات ماده ۵۷۰ ق. تعزیرات مگر مجازات شدیدتری داشته باشد

Q: قوانین لاحق آیین دادرسی کیفری مبنی بر شرایط ناظر بر ادله اثبات دعوا فوری است یا خیر
A: فوری است یعنی تا پیش از اجرای حکم فورا اجرا می شوند

Q: محورهای عطف به ماسبق نشدن قوانین شکلی عبارت اند از
A: قوانین لاحق تضییع کننده ی حق مکتسبه برای متهم و قوانینی که آثار اقدامات قضایی قبلی را که صحيحا انجام شده، كان لم يكن سازند، عطف به ماسبق نخواهند شد.

Q: در کدام مورد قاضی کیفری نمی تواند به مقررات آیین دادرسی مدنی توسل نماید
A: در موارد تعارض میان آیین دادرسی کیفری و آیین دادرسی مدنی

Q: احمد خانه خود را برای ۵ روز به نادر می دهد تا در آنجا ساکن باشد، در روز دوم سارقی با تخریب درب منزل اقدام به سرقت وسایل داخل خانه می کند، نادر اقدام به طرح دعوای خصوصی برای ضرر و زیان وارده می نماید، در این حالت آیا این طرح دعوا صحیح است؟
A: طرح دعوای خصوصی توسط نادر با توجه به شخصی نبودن خسارت وارده قابل استماع نیست

Q: قتل جرمی است
A: با جنبه الهی و حیثیت عمومی و خصوصی

Q: دعوای خصوصی یعنی
A: دعوای مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم و مجازاتهایی که مطالبه شان حق بزه دیده است

Q: منظور از حیثیت عمومی جرم چیست؟
A: جوانب جرم از جهت تجاوز به حدود الهی یا تعدی به حقوق اجتماعی و اخلال در نظم عمومی است

Q: سرقت جرمی است..
A: با جنبه الهی و حیثیت عمومی و خصوصی

Q: حمل سلاح غیر مجاز
A: دارای جنبه الهی است، اما صرفا واجد حیثیت عمومی است

Q: کبوتر پرانی
A: دارای جنبه الهی و حیثیت عمومی است

Q: در دعاوی عمومی ناشی از جرم با لحاظ چه اصلی و علیه کدام شخص یا اشخاص دعوای کیفری قابل طرح است؟
A: اصل شخصی بودن مسئولیت کیفری - عليه متهم، شرکاء و معاونین

Q: مراتب تبدیل ماهیت قربانی ؟
A: بزه دیده با شکایت کیفری به شاکی و با طرح دعوای ضرر و زیان به مدعی خصوصی مبدل میشود

Q: بزه دیده ای امکان طرح شکایت کیفری و مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم را دارد که؛
A: متضرر مستقیم جرمی بوده که ضرری بالفعل ناشی از تضییع حقی مشروع را شخصا متحمل شده باشد

Q: چه کسی حق دعوای خصوصی ناشی از جرم، را دارد؟
A: مدعی خصوصی که شخصا و مستقیما ضرر دیده باشد به نحوی که ضرر بالفعل بوده و موجب از دست رفتن حقی مشروع شده باشد

Q: جهت ذی نفع شدن یک فرد به عنوان مدعی خصوصی در دعوای کیفری کدام موارد لازم است؟
A: وجود اهلیت تمتع و استیفاء - شخصی بودن ضرر - مستقیم بودن ضرر - فعليت ضرر - مشروعیت ضرر

Q: بزه دیده شخصی است که ---- و چنانچه----- را در خواست کند، شاکی نامیده می شود
A: – از وقوع جرم متحمل ضرر و زیان شده
– تعقیب مرتکب

Q: مهلت تقدیم دادخواست ضرر و زیان؛
A: از آغاز تعقیب متهم تا قبل از اعلام ختم دادرسی است

Q: بزه دیده در فرایند دادرسی کیفری چه نامیده می شود؟
A: شاکی یا مدعی خصوصی

Q: کدام یک از افراد زیر از جانب بزه دیده می تواند در دادگاه کیفری اقامه دعوای خصوصی نماید؟
1) شرکت بیمه گر. ۲) قائم مقام بزه دیده. ۳) وراث بزه دیده. ۴) منتقل الیه یا شخص ثالثی که از جانب بزه دیده دعوای خصوصی به او انتقال یافته است
A: 3
بقیه در دادگاه حقوقی می توانند

Q: آیا شرکت بیمه در مواردی که راننده در وقوع حادثه عمد داشته باشد، جبران خسارت زیان دیده را می کند؟
A: شرکت بیمه می تواند در مواردی که راننده در وقوع حادثه عمد داشته باشد، خسارت زیان دیده را بدون اخذ تضمین به او پرداخت کرده و به قائم مقامی زیان دیده از راننده دریافت کند.

Q: اگر راننده در وقوع حادثه رانندگی عامد بوده باشد شرکت بیمه؛
A: خسارت زیان دیده را می پردازد اما می تواند به قائم مقامی زیان دیده در مراجع قانونی علیه مسبب اقامه دعوا نماید

Q: زیان دیده از چه زمان تا چه زمان می تواند مطالبه دعوای خصوصی کند؟
A: از زمان تعقیب متهم تا قبل از اعلام ختم دادرسی

Q: آیا مهلت تقدیم دادخواست ضرر و زیان ناشی از جرم تا پایان جلسه اول دادرسی است؟
A: خیر

Q: آیا شاکی می تواند ضرر و زیان مادی و معنوی و منافع ممکن الحصول را مطالبه کند.
A: بله

Q: آیا مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم مستلزم رعایت تشریفات آیین دادرسی مدنی است
A: بله

Q: آیا مقررات مربوط به ضرر و زیان معنوی در مورد تعزیرات منصوص شرعی قابل اجرا است.
A: خیر

Q: در کدام مورد نیاز به ارانه دادخواست ضرر و زیان ناشی از جرم توسط شاکی خصوصی می باشد؟
1) سرقت ۲) کلاهبرداری 3) خیانت در امانت ۴) اختلاس
A: 3

Q: مهلت تحویل مدارک مطالبه ضرر و زیان از.................. و مهلت تقدیم دادخواست ضرر و زیان تا ........... می باشد.
A: آغاز تعقیب به مرجع تعقیب - اعلام ختم دادرسی به دادگاه

Q: مدارک مربوط به ضرر و زیان و دادخواست آن به کدام مرجع تقدیم می شود؟
A: مدارک به مرجع تعقیب و دادخواست به دادگاه

Q: اگر دعوای ضرر و زیان در دادگاه کیفری مطرح باشد در چه صورت امکان طرح آن در دادگاه حقوقی است؟
A: در صورت مواجه شدن دعوای کیفری با تاخیر و با استرداد دعوا توسط مدعی خصوصی

Q: زیان دیده چه مواردی را باید همراه دادخواست ضرر و زیان تقدیم نماید؟
A: تصویر یا رونوشت مصدق تمام ادله و مدارک خود را

Q: اگر در دعوای کیفری قرار تامین خواسته صادر شده و مطالبه خواسته مستلزم ارائه دادخواست بوده ولی شاکی چنین اقدامی نکرده باشد؛
A: با عدم ارائه دادخواست تا قبل از ختم دادرسی، به درخواست متهم، از قرار تامین رفع اثر میشود

Q: در دعاوی بدون کیفرخواست مهلت متهم برای تعیین وکیل و مهلت شاکی برای تقدیم دادخواست ضرر و زیان به ترتیب چه مدت است؟
A: ۳ روز - ۵ روز

Q: در ارجاع دعوا بدون کیفر خواست شاکی جهت مطالبه ضرر و زیان چند روز مهلت دارد؟
A: می تواند حداکثر ظرف 5 روز دادخواست خود را به دادگاه کیفری رسیدگی کننده تقدیم کند

Q: در دعاوی که دادرسی آنها نیازمند کیفرخواست نمی باشد وضعیت پیگیری دعوای خصوصی چگونه خواهد بود؟
A: شاکی تا 5 روز بعد از ارجاع دعوا به دادگاه می تواند دادخواست بدهد

Q: در جرایم قابل گذشت تعقیب متهم چگونه آغاز می شود و در صورت اعلام گذشت او چه نتیجه ای حاصل می گردد؟
A: با شکایت شاکی - قرار موقوفی تعقیب صادر می شود.

Q: در کدام مورد بدون شکایت کیفری شاکی نیز، امکان به جریان افتادن دعوای کیفری
وجود دارد؟
1) افتراء ۲) توهین ۳) سرقت4) قذف
A: 3

Q: گذشت شاکی در جرایم مستوجب حد فاقد اثر است مگر در
A: حد قذف و حد سرقت

Q: کدام گزینه در خصوص شرایط گذشت صحیح نمی باشد؟
1)عدول از گذشت مسموع نیست
 ۲)گذشت قيم اتفاقی منوط به تایید دادستان است
 ۳) حق گذشت به ورثه متضرر به ارث نمیرسد
4) در صورت تحقق معلق عليه به گذشت معلق ترتیب اثر داده میشود
A: 3

Q: در جرم صدور چک پرداخت نشدنی تعقیب کیفری چگونه شروع و متوقف می شود؟
A: تعقیب کیفری لزوما با شکایت شاکی آغاز شده و در صورت کذشت او لزوما تعقیب و رسیدگی متوقف می شود

Q: در فرایند دادرسی کیفری، چه خساراتی در دعوای خصوصی ناشی از جرم در دادگاه کیفری قابل مطالبه است؟
A: تمام خسارات مادی و معنوی و منافع ممکن الحصول به استثناء جرایم مستوجب تعزیر منصوص شرعی

Q: ضرر و زیان معنوی ناشی از جرم، در کدام مورد قابل مطالبه نیست
A: جرایم مستوجب تعزیرات منصوص شرعی و دیه

Q: در اقامه دعوای خصوصی توسط شاکی، وی ..... را نمی تواند مطالبه کند
A: عدم النفع ناشی از جرم.

Q: در دعوای خصوصی در دادرسی کیفری چه چیز قابل مطالبه است؟
A: ضرر و زیان ناشی از جرم یا کیفرهایی که مطالبه آنها حق بزه دیده است

Q: کدام خسارات قابل مطالبه ضمن دادرسی کیفری هستند؟
A: خسارات مادی، معنوی و ممکن الحصول ناشی از جرم

Q: چنانچه در پرونده ای کیفری در مرحله دادسرا، قرار منع تعقیب صادر شود اگر شاکی ادعایی در مطالبه خسارات دارد چه باید انجام دهد؟
A: اگر شاکی ادعایی در مطالبه خسارات دارد باید با دادخواستی جداگانه به دادگاه حقوقی مراجعه کند

Q: اگر فردی در جرم صدور چک پرداخت نشدنی اقامه دعوای کیفری و مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم کرده باشد می تواند دعوای حقوقی را در مرجع حقوقی جداگانه پیگیری کند؟
A: خیر، مگر اینکه صدور حکم کیفری به جهتی از جهات قانونی به تاخیر افتد که با استرداد دعوای ضرر و زیان می تواند به دادگاه حقوقی مراجعه کند

Q: اگر دعوای ضرر و زیان ناشی از جرم چک بلامحل در دادگاه حقوقی مطرح شده باشد آیا می تواند در دادگاه کیفری مطرح کند؟
A: متعاقبا طرح دعوا در دادگاه کیفری ممکن نیست مگر مدعی خصوصی بعد از علم به جنبه کیفری با استرداد دعوای حقوقی به دادگاه کیفری مراجعه کند

Q: در کدام مورد لزوما باید دادخواست ضرر و زیان ناشی از جرم داده شود؟
1) کلاهبرداری. ۲) تخریب. 3) تصرف عدوانی. 4) خیانت در امانت
A: 4

Q: در کدام مورد برای طرح دعوای خصوصی نیاز به ارانه دادخواست می باشد؟
1) کلاهبرداری ۲) سرقت 3) تحریق 4) افتراء
A: 4

Q: دادگاه کیفری.............. ضمن صدور رای کیفری در خصوص ضرر و زیان نیز رای مقتضی صادر
کند مگر...............................
A: مکلف است - رسیدگی به ضرر و زیان نیاز به تحقیقات بیشتر داشته باشد که در اینصورت رای
کیفری صادر و بعدا به دعوای ضرر و زیان رسیدگی می کند

Q: اگر در دادگاه کیفری که در حال رسیدگی به جرم است، قرار اناطه به مرجع حقوقی صادر شود آیا مدعی خصوصی میتواند با استرداد دعوا برای مطالبه ضرر و زیان به دادگاه حقوقی مراجعه کند؟
A: مدعی خصوصی میتواند با استرداد دعوا برای مطالبه ضرر و زیان به دادگاه حقوقی مراجعه کند

Q: آیا جرم ضرب و جرح بدون آسیب و عیب در بدن مجني عليه؛قابل گذشت است؟
A: از حیث تعزیر قابل گذشت است.

Q: به موجب قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1۳۹۲، زیان معنوی عبارت است از
A: صدمات روحی یا هتک حیثیت و اعتبار شخصی، خانوادگی یا اجتماعی بزه دیده.

Q: آیا پرداخت خسارت معنوی در مورد 1) تعزیرات منصوص شرعی۲) دیات. ۳) قصاص4) جرایم غیرعمد مستوجب ديه، امکان پذیر است
A: فقط در قصاص بله
در سایر موارد خیر

Q: در کدام موارد امکان مطالبه منافع ممکن الحصول منتفی است؟
A: در جرایم مستوجب دیه و مستوجب تعزیر منصوص شرعی

Q: چنانچه در دادگاه کیفری به خسارات حقوقی نیز رسیدگی شود و حکم به پرداخت قیمت
مال صادر گردد، ملاک قیمت چه وقتی است
A: قیمت زمان اجرای حکم
نه قیمت زمان صدور حکم/ قیمت زمان ورود خسارت./ قیمت زمان تقدیم دادخواست

Q: کدام یک از ضرر و زیان های ناشی از جرم، توسط شاکی قابل مطالبه است؟
A: مادی، معنوی و منافع ممکن الحصول

Q: شاکی تا چه زمانی می تواند دادخواست ضرر و زیان خود را به دادگاه کیفری تقدیم نماید؟
A: قبل از اعلام ختم دادرسی
نه پایان جلسه اول دادرسی / پیش از تشکیل جلسه اول دادرسی / پیش از صدور حکم

Q: در کدام یک از موارد ذیل تعقیب متهم موقوف نمی شود؟
1)نسخ مجازات۲) توبه متهم در موارد خاص. انخ مجازات قانونی 3) شمول مرور زمان در کلیه مجازاتها. 4) گذشت شاکی در جرم افترای عملی
A: 3
؟ مرددم

Q: کدام مورد از موارد سقوط دعوای عمومی نیست؟
1) عفو رهبری
۲) نسخ قانون جزا 3) توبه متهم
4) اناطه
A: 4

Q: فوت متهم یا محكوم عليه چه اثری بر مجازاتها دارد
A: ساقط کننده مجازاتها میباشد مگر در باب دیه و اقدامات تامینی عینی
اقدامات تأمینی عینی چیه

Q: آیا دیه با عفو عمومی ساقط می شود
A: خیر

Q: آقای الف که محکوم به مجازات جزای نقدی و ضبط اموال شده، پس از صدور حکم
قطعی فوت می کند، در این حالت
A: جزای نقدی ساقط و ضبط اموال صورت می گیرد

Q: اگر در مرحله تعقیب و تحقیق، مقام قضایی تعقیب به دلیل شبهه ناظر بر عنصر روانی جرم، به اجرای قاعده درأ اقدام کند چه قراری باید صادر کند؟
A: قرار منع تعقیب صادر می کند

Q: با شمول مرور زمان تعقیب بر جرمی چه قراری صادر می شود
A: قرار موقوفی تعقیب صادر می شود.

Q: اگر مجرم بعد از ارتکاب جرم و قبل از صدور حکم قطعی، دچار جنون شود، در جرایم
حق الناسی وضعیت چگونه است؟
A: اگر شرایط طوری باشد که مجنون در حالت افاقه می توانست از خود رفع اتهام کند قرار موقوفی
تعقیب یا دادرسی صادر می گردد.

Q: با بروز جنون در مرتکب جرم قذف قبل از صدور حکم قطعی؛
A: در صورتیکه ادله له او باشند، دادرسی متوقف می شود.

Q: برای ولی یا قیم متهمی که قبل از صدور حکم قطعی دچار جنون شده و دادرسی کیفری متوقف شده است چند روز فرصت برای تعیین و معرفی وکیل داده شده است؟
A: 5 روز

Q: بروز جنون متهم در حین رسیدگی به جرم زنای محصنه ارتکابی توسط وی، موجب اتخاذ کدام تصمیم می گردد؟
A: دادرسی متوقف می شود

Q: اگر بازپرس جنون متهم را در زمان ارتکاب قتل محرز بداند؛ چه می شود؟
A: قرار موقوفی تعقیب صادر می شود و پرونده با دستور دادستان جهت محکومیت عاقله به پرداخت

Q: در جرم صدور چک بلامحل اگر متهم قبل از صدور حکم قطعی دچار جنون شود ولی ادله ای علیه او نباشد...
A: رسیدگی تا زمان افاقه متوقف می شود

Q: در صورتیکه متهم به زنای محصنه در حین انجام تحقیقات مقدماتی و قبل از صدور
A: دادرسی تا زمان افاقه متوقف می شود

Q: بهرام که مرتکب قذف بردیا شده است، پس از تعقیب و پیش از صدور حکم قطعی دچار جنون می شود، در فرض آنکه بهرام در حالت افاقه نیز نتواند از خود رفع اتهام کند؛
A: رسیدگی با حضور وكيل تعیینی یا تسخیری ادامه می یابد.

Q: بروز جنون در مرحله تعقیب و رسیدگی؛
A: اصولا از موارد موقوفی تعقیب است مگر در جرایم حق الناسی که در فرض افاقه نیز نتواند از خود رفع اتهام کند

Q: اگر در جنایت مستوجب دیه از نوع خطای محض، جنون مرتكب حین ارتکاب جرم در
مرحله دادسرا احراز شود؛
A: قرار موقوفی تعقیب صادر میشود و پرونده جهت تعیین دیه توسط دادستان به دادگاه صالح
ارسال میشود.

Q: أيا جنون از موانع تعقیب دعوای عمومی محسوب می شود؟
A: بله اگر قبل صدور حکم قطعی در جرایم غیر حق الناسی بروز کند

Q: مهلت تعیین وکیل برای متهم مبتلا شده به جنون قبل از صدور حکم قطعی در جرایم حق الناسی چقدر است؟
A: 5 روز

Q: با بروز جنون حین ارتکاب سرقت چه قراری صادر می شود؟
A: قرار موقوفی تعقیب.

Q: در صورت بروز جنون در مرتکب مساحقه قبل از صدور حکم قطعی؛
A: تعقیب و دادرسی متوقف می شود

Q: در صورت احراز جنون متهم حین ارتکاب جرم توسط بازپرس چه قراری صادر می شود؟
A: قرار موقوفی تعقیب

Q: در جرایم مستوجب قصاص گذشت شاکی خصوصی
A: از موارد سقوط دعوای خصوصی بوده و امکان اعمال تعزیر از جهت جنبه عمومی وجود دارد.

Q: آقای الف به موجب حکم قطعی دادگاه به مجازات انفصال دانم از خدمات دولتی می شده است، مرور زمان اجرای حکم در مورد وی چه مدت بوده و از چه زمانی آغاز می گردد
A: 15 سال - از تاریخ قطعیت حکم

Q: کلاهبرداری تا چه مقدار مشمول مرور زمان تعقیب و رسیدگی می شود؟
A: کلاهبرداری به میزان یک صد میلیون ریال

Q: آیا قاضی کیفری می‌تواند به قانون آیین دادرسی مدنی استناد نماید؟
A: اگر در موضوع خاصی، حکمی در قانون آیین دادرسی کیفری وجود نداشته باشد، قاضی کیفری می‌تواند به قانون آیین دادرسی مدنی استناد نماید.
شرط این استناد این است که ماده مورد استناد در آیین دادرسی مدنی با مواد قانون آیین دادرسی کیفری تعارضی نداشته باشد و حقی را از متهم یا شاکی ضایع نکند

Q: دو ویژگی قوانین شکلی
A: تفسیر موسع
اجرای فوری (عطف به ماسبق شدن)

Q: تاثیر تاریخ ارتکاب جرم در قوانین جزایی ماهوی و شکلی
A: در قوانین ماهوی تاریخ ارتکاب جرم تعیین‌کننده قانون حاکم بر آن است یعنی عطف به ما سبق نشدن قوانین کیفری ماهوی / اما در قوانین شکلی تاریخ ارتکاب جرم تعیین کننده قانون حاکم بر آن نیست یعنی عطف به ما سبق شدن قوانین کیفری شکلی
توضیح نکته بالا: اگر در جریان رسیدگی به یک جرم قانون شکلی تغییر کند نحوه ادامه رسیدگی بر طبق قانون جدید می‌باشد ولی اگر در جریان رسیدگی قانون ماهوی تغییر کند ادامه رسیدگی بر طبق قانون قبلی یعنی قانون زمان وقوع جرم می‌باشد

Q: آیا وظایف دادسرا منحصر به امور کیفری است؟
A: وظایف دادسرا منحصر به امور کیفری نیست و در امور حقوقی نیز وظایفی بر عهده دارد. برخی از وظایف در مواد ۱۰۱۲ و ۱2۲۲ قانون مدنی ذکر شده‌اند که عبارت‌اند از: نصب قیم و تعیین امین برای غایب مفقودالاثر

Q: سلسله‌مراتب در دادسرا
A: دادستان » معاون دادستان » دادیار

Q: آیا بازپرس تابع سلسله‌مراتب است؟
A: خیر
فقط در برخی موارد استثنایی موظف به تبعیت از دادستان است ماده ۷۳ آدک

Q: اختلاف دادستان و بازپرس
A: طبق ماده ۲۶۹ در هر مورد که داستان با عقیده بازپرس مخالف باشد و بازپرس بر عقیده خود اصرار کند پرونده برای حل اختلاف به دادگاه صالح ارسال و طبق تصمیم دادگاه عمل می‌شود

Q: عدم مسئولیت دادسرا:
A: یعنی در صورت برائت متهم از انتساب اتهام به او، دادسرا را نمی‌توان به جبران خسارت متهم تکلیف کرد. البته این عدم مسئولیت دادسرا منافاتی با جبران خسارت وارد به متهمان بی‌گناه ندارد لذا اگر کسی بعدازاینکه مدتی در بازداشت موقت بود بی‌گناهی او ثابت شود، خسارات وارده به او از سوی دولت جبران می‌گردد ماده ۲۵۵

Q: انواع دادسرا:
A: دادسرای دیوان عالی کشور
دادسرای عمومی و انقلاب
دادسرای نظامی
دادسرای ویژه روحانیت

Q: الزامات و ویژگی های  آدک
A: ماده ۲:
دادرسی کیفری باید
1.مستند به قانون باشد،
2.حقوق طرفین دعوی را تضمین کند
3.قواعد آن نسبت به اشخاصی که در شرایط مساوی به سبب ارتکاب جرائم مشابه تحت تعقیب قرار می گیرند، به صورت یکسان اعمال شود.

Q: مراجع قضائی باید در رسیدگی چه مواردی را رعایت کنند؟
A: ماده ۳: مراجع قضائی باید با
1. بی طرفی و استقلال کامل
به اتهام انتسابی به اشخاص
2. در کوتاه ترین مهلت ممکن،
رسیدگی و تصمیم مقتضی اتخاذ نمایند و
3. از هر اقدامی که باعث ایجاد اختلال یا طولانی شدن فرآیند دادرسی کیفری می شود، جلوگیری کنند

Q: کدام ماده در آدک اشاره به اصل برائت دارد؟
A: ماده ۴: اصل، برائت است....

Q: مضمون اصل برائت در آدک  ماده 4
A: هرگونه اقدام محدود کننده،
سالب آزادی و ورود به حریم خصوصی اشخاص
جز به حکم قانون و با رعایت مقررات و تحت نظارت مقام قضائی مجاز نیست
و در هر صورت این اقدامات نباید به گونه ای اعمال شود که به کرامت و حیثیت اشخاص آسیب وارد کند.

Q: اقدام محدود کننده، سالب آزادی و ورود به حریم خصوصی اشخاص چه زمانی مجاز است
A: به حکم قانون و با رعایت مقررات و تحت نظارت مقام قضائی

Q: اقدام محدود کننده، سالب آزادی و ورود به حریم خصوصی اشخاص
به طور کلی تابع چه قاعده ای است؟
A: این اقدامات نباید به گونه ای اعمال شود که به کرامت و حیثیت اشخاص آسیب وارد کند.

Q: حقوق متهم طبق ماده 5
A: ماده ۵: متهم باید
در اسرع وقت،
از موضوع و ادله اتهام انتسابی آگاه
و از حق دسترسی به وکیل و سایر حقوق دفاعی مذکور در این قانون بهره مند شود.
پس
1. آگاهی از موضوع و ادله اتهام انتسابی
2. حق دسترسی به وکیل و سایر حقوق دفاعی

Q: حقوق متهم، بزه دیده، شاهد و سایر افراد ذی ربط طبق ماده 6
A: ماده ۶: متهم، بزه دیده، شاهد و سایر افراد ذی ربط باید
1. از حقوق خود در فرآیند دادرسی آگاه شوند
2. و ساز و کارهای رعایت و تضمین این حقوق فراهم شود

Q: در صورت با عدم رعایت حقوق شهروندی مجازات مقرر در ماده 570 اعمال نمی شود
A: در صورتی که در سایر قوانین مجازات شدیدتری مقرر شده باشد.

Q: محکومیت به کیفر ناشی از  .... است
A: ماده ۸: محکومیت به کیفر فقط ناشی از ارتکاب جرم است...

Q: جرم که دارای جنبه الهی است، می تواند چند حیثیت داشته باشد
A: جرم که دارای جنبه الهی است، می تواند دو حیثیت داشته باشد:
الف- حیثیت عمومی از جهت تجاوز به حدود و مقررات الهی یا تعدی به حقوق جامعه و اخلال در نظم عمومی
ب- حیثیت خصوصی از جهت تعدی به حقوق شخص یا اشخاص معین

Q: حیثیت عمومی جرم یعنی
A: تجاوز به حدود و مقررات الهی یا تعدی به حقوق جامعه و اخلال در نظم عمومی

Q: حیثیت خصوصی جرم یعنی
A: تعدی به حقوق شخص یا اشخاص معین

Q: ارتکاب جرم می تواند موجب طرح چند دعوی شود
A: ماده ۹: ارتکاب جرم می تواند موجب طرح دو دعوی شود:
الف – دعوای عمومی برای حفظ حدود و مقررات الهی یا حقوق جامعه و نظم عمومی
ب – دعوای خصوصی برای مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم و یا مطالبه کیفرهایی که به موجب قانون حق خصوصی بزه دیده است مانند حد قذف و قصاص

Q: تعریف بزه دیده / شاکی/ مدعی خصوصی
A: ماده ۱۰: بزه دیده شخصی است
که از وقوع جرم متحمل ضرر و زیان می گردد
و چنانچه تعقیب مرتکب را درخواست کند، «شاکی»
و هرگاه جبران ضرر و زیان وارده را مطالبه کند، «مدعی خصوصی» نامیده می شود.

Q: تعقیب متهم و اقامه دعوی از جهت حیثیت عمومی بر عهده .... و اقامه دعوی و درخواست تعقیب متهم از جهت حیثیت خصوصی با .... است.
A: ماده ۱۱: تعقیب متهم و اقامه دعوی از جهت حیثیت عمومی بر عهده دادستان و اقامه دعوی و درخواست تعقیب متهم از جهت حیثیت خصوصی با شاکی یا مدعی خصوصی است.

Q: تعقیب متهم در جرائم قابل گذشت
چگونه شروع و موقوف می شود.
A: ماده ۱۲: تعقیب متهم در جرائم قابل گذشت، فقط با شکایت شاکی شروع و در صورت گذشت او موقوف می شود.

Q: تعیین جرائم قابل گذشت به موجب .... است.
A: قانون

Q: تعقیب امر کیفری که طبق قانون شروع شده است و همچنین اجرای مجازات موقوف نمی شود، مگر
A: الف – فوت متهم یا محکوم علیه
ب – گذشت شاکی یا مدعی خصوصی در جرائم قابل گذشت
پ – شمول عفو
ت – نسخ مجازات قانونی
ث – شمول مرور زمان در موارد پیش بینی شده در قانون
ج – توبه متهم در موارد پیش بینی شده در قانون
چ – اعتبار امر مختوم

Q: هرگاه مرتکب جرم پیش از صدور حکم قطعی مبتلا به جنون شود، ...
A: تا زمان افاقه، تعقیب و دادرسی متوقف می‌شود.

Q: هرگاه مرتکب جرم پیش از صدور حکم قطعی مبتلا به جنون شود، تا زمان افاقه، تعقیب و دادرسی متوقف می‌شود. مگر
A: در جرائم حق‌الناسی شرایط اثبات جرم به نحوی باشد که فرد مجنون یا فاقد هوشیاری در فرض افاقه نیز نتواند از خود رفع اتهام کند.

Q: اگر در جرائم حق‌الناسی شرایط اثبات جرم به نحوی باشد که فرد مجنون یا فاقد هوشیاری در فرض افاقه نیز نتواند از خود رفع اتهام کند....
A: به ولی یا قیم یا سرپرست قانونی وی ابلاغ می‌شود که ظرف مهلت پنج روز نسبت به معرفی وکیل اقدام نماید. درصورت عدم معرفی، صرف‌نظر از نوع جرم ارتکابی و میزان مجازات آن وفق مقررات برای وی وکیل تسخیری تعیین می‌شود و تعقیب و دادرسی ادامه می‌یابد.

Q: شاکی  جبران چه ضرر و زیان هایی را می تواند مطالبه کند
A: ماده ۱۴: شاکی می تواند جبران تمام ضرر و زیان های مادی و معنوی و منافع ممکن الحصول ناشی از جرم را مطالبه کند.

Q: زیان معنوی عبارت از
A: تبصره ۱ ماده 14 آدک-
زیان معنوی عبارت از صدمات روحی یا هتک حیثیت و اعتبار شخصی، خانوادگی یا اجتماعی است

Q: منافع ممکن الحصول به چه مواردی اختصاص دارد؟
A: به مواردی اختصاص دارد که صدق اتلاف نماید.

Q: مقررات مرتبط به منافع ممکن الحصول و نیز پرداخت خسارت معنوی شامل ‫[...]‬ نمی شود.
A: ‬جرائم موجب تعزیرات منصوص شرعی و دیه‫

Q: دادخواست ضرر و زیان به کجا باید تسلیم شود؟
A: دادگاه

Q: مطالبه ضرر و زیان و رسیدگی به آن، مستلزم رعایت ‫[...]‬ است.
A: ‬تشریفات آیین دادرسی مدنی‫

Q: هرگاه دعوای ضرر و زیان ابتداء در دادگاه حقوقی اقامه شود، ‫[...] ‬مگر آنکه مدعی خصوصی پس از اقامه دعوی در دادگاه حقوقی، متوجه شود که موضوع واجد جنبه کیفری نیز بوده است
A: ‬دعوای مذکور قابل طرح در دادگاه کیفری نیست،‫

Q: چنانچه دعوای ضرر و زیان ابتداء در دادگاه کیفری مطرح و صدور حکم کیفری به جهتی از جهات قانونی با تأخیر مواجه شود، مدعی خصوصی می تواند....
A: با استرداد دعوی، برای مطالبه ضرر و زیان به دادگاه حقوقی مراجعه کند. چنانچه مدعی خصوصی قبلاً هزینه دادرسی را پرداخته باشد نیازی به پرداخت مجدد آن نیست.

Q: تکلیف دادگاه در خصوص ضرر و زیان مدعی خصوصی چیست؟
A: ماده ۱۷: دادگاه مکلف است
ضمن صدور رأی کیفری،
در خصوص ضرر و زیان مدعی خصوصی نیز
طبق ادله و مدارک موجود
رأی مقتضی صادر کند،

Q: در چه صورت، دادگاه رأی کیفری را صادر و پس از آن به دعوای ضرر و زیان رسیدگی می نماید؟
A: ماده ۱۷:... در صورتی که
رسیدگی به ضرر و زیان مستلزم تحقیقات بیشتر باشد
که در این صورت، دادگاه رأی کیفری را صادر و پس از آن به دعوای ضرر و زیان رسیدگی می نماید.

Q: درچه صورت رای کیفری در دادگاه حقوقی لازم الاتباع است؟
A: ماده ۱۸: هرگاه رأی قطعی کیفری
مؤثر در ماهیت امر حقوقی باشد،
برای دادگاهی که به امر حقوقی یا ضرر و زیان رسیدگی می کند، لازم الاتباع است

Q: در صورتی دادگاه حکم به رد عین، مثل و یا قیمت مال صادر می کند،
چه تکلیفی دارد؟
A: ماده ۱۹: .... مکلف است میزان و مشخصات آن را قید کند

Q: در مواردی که دادگاه حکم به رد عین، مثل و یا قیمت مال صادر می کند، در صورت تعدد محکوم علیه، چه تکیفی دارد؟
A: ماده ۱۹: ...
مکلف است میزان و مشخصات آن را قید
و در صورت تعدد محکوم علیه، حدود مسؤولیت هر یک را مطابق مقررات مشخص کند.

Q: درصورتی که حکم به پرداخت قیمت مال صادر شود، قیمت زمان ... ملاک است.
A: تبصره ماده 19- درصورتی که حکم به پرداخت قیمت مال صادر شود، قیمت زمان اجرای حکم، ملاک است.

Q: سقوط دعوای عمومی موجب سقوط دعوای خصوصی .....
است / نیست
A: ماده ۲۰: سقوط دعوای عمومی موجب سقوط دعوای خصوصی نیست.

Q: هرگاه تعقیب امر کیفری به جهتی از جهات قانونی موقوف یا منتهی به صدور قرار منع تعقیب یا حکم برائت شود، دادگاه کیفری مکلف است....
A: ماده ۲۰: ..... دادگاه کیفری مکلف است،
در صورتی که دعوای خصوصی در آن دادگاه مطرح شده باشد، مبادرت به رسیدگی و صدور رأی نماید.

Q: هرگاه احراز مجرمیت متهم منوط به اثبات مسائلی باشد که رسیدگی به آنها در صلاحیت مرجع کیفری نیست، و در صلاحیت دادگاه حقوقی است، چه می شود؟
A: ماده ۲۱: .....
 با تعیین ذی نفع و با صدور قرار اناطه، تا هنگام صدور رأی قطعی از مرجع صالح، تعقیب متهم، معلق و پرونده به صورت موقت بایگانی می شود....

Q: در صورت صدور قرار اناطه ذی نفع ظرف چه قدر مهلت دارد به دادگاه صالح رجوع کند؟
A: یک ماه از تاریخ ابلاغ قرار اناطه

Q: در قرار اناطه در صورت عدم مراجعه ذی نفع ظرف یک ماه به دادگاه صالح...
A: ماده 21...
هرگاه ذی نفع ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ قرار اناطه بدون عذر موجه به دادگاه صالح رجوع نکند و گواهی آن را ارائه ندهد،
مرجع کیفری به رسیدگی ادامه می دهد و تصمیم مقتضی اتخاذ می کند.

Q: در مواردی که قرار اناطه توسط بازپرس صادر می شود، آیا باید به نظر دادستان برسد؟
A: بله

Q: در مواردی که قرار اناطه توسط بازپرس صادر می شود، ظرف چند روز باید به نظر دادستان برسد
A: ظرف سه روز

Q: در صورتی که دادستان با قرار اناطه موافق نباشد حل اختلاف چگونه است؟
A: طبق ماده (۲۷۱) به عمل می آید.

Q: چه اموالی از شمول قرار اناطه مذکور در ماده 21 مستثنی هستند؟
A: تبصره ۲ ماده 21- اموال منقول از شمول این ماده مستثنی هستند.

Q: آیا مدتی که پرونده در صورت صدور قرار اناطه به صورت موقت بایگانی می شود، جزء مواعد مرور زمان محسوب می شود؟
A: خیر
تبصره ۳ ماده 21- مدتی که پرونده به صورت موقت بایگانی می شود، جزء مواعد مرور زمان محسوب نمی شود.

Q: دادسرا و حدود صلاحیت آن
A: ماده ۲۲:
1.به منظور کشف جرم،
2.تعقیب متهم،
3.انجام تحقیقات،
4.حفظ حقوق عمومی
5.و اقامه دعوای لازم در این مورد،
6.اجرای احکام کیفری،
7.انجام امور حسبی
8.و سایر وظایف قانونی،
در حوزه قضائی هر شهرستان و
در معیت دادگاههای آن حوزه،
دادسرای عمومی و انقلاب
و همچنین در معیت دادگاههای نظامی استان، دادسرای نظامی تشکیل می شود.

Q: دادسرا به ریاست ....تشکیل می شود
A: ماده ۲۳: دادسرا به ریاست دادستان تشکیل می شود و به تعداد لازم معاون، دادیار، بازپرس و کارمند اداری دارد.

Q: درحوزه قضائی بخش، وظایف دادستان بر عهده .... و در غیاب وی بر عهده .... دادگاه است.
A: ماده ۲۴: درحوزه قضائی بخش،
وظایف دادستان بر عهده
رئیس حوزه قضائی
و در غیاب وی بر عهده
دادرس علی البدل
دادگاه است.

Q: انجام وظایف دادسرا در مورد جرائمی که رسیدگی به آنها در صلاحیت دادگاهی غیر از دادگاه محل وقوع جرم است، به عهده دادسرایی است که...
A: ماده ۲۶: ....
به عهده دادسرایی است که
در معیت دادگاه صالح انجام وظیفه می کند
مگر آنکه قانون به نحو دیگری مقرر نماید.

Q: چه کسی بر اقدامات دادستان ها، مقامات قضائی دادسرای شهرستان های استان و افرادی که وظایف دادستان را در دادگاه بخش برعهده دارند نظارت میکند؟
A: ماده ۲۷: دادستان شهرستان مرکز استان بر اقدامات دادستان ها، مقامات قضائی دادسرای شهرستان های آن استان و افرادی که وظایف دادستان را در دادگاه بخش برعهده دارند، از حیث این وظایف و نیز حسن اجرای آراء کیفری، نظارت می کند و تعلیمات لازم را ارائه می نماید.

Q: تعریف ضابطان دادگستری
A: ماده ۲۸: ضابطان دادگستری مأمورانی هستند که
تحت نظارت و تعلیمات دادستان
در کشف جرم،
حفظ آثار و علائم و جمع آوری ادله وقوع جرم،
شناسایی، یافتن و جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم،
تحقیقات مقدماتی،
ابلاغ اوراق
و اجرای تصمیمات قضائی،
به موجب قانون اقدام می کنند.

Q: ضابطان دادگستری عبارتند از:
A: ماده ۲۹: ضابطان دادگستری عبارتند از:
الف – ضابطان عام شامل فرماندهان، افسران و درجه داران نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران که آموزش مربوط را دیده باشند.
ب – ضابطان خاص شامل مقامات و مأمورانی که به موجب قوانین خاص در حدود وظایف محول شده ضابط دادگستری محسوب می شوند؛ ...

Q: کارکنان وظیفه، ضابط دادگستری محسوب ....
A: تبصره ماده ۲۹– کارکنان وظیفه، ضابط دادگستری محسوب نمی شوند،

Q: مسؤولیت اقدامات انجام شده توسط کارکنان وظیفه که تحت نظارت ضابطان دادگستری هستند با کیست؟
A: تبصره ماده ۲۹–
کارکنان وظیفه، ضابط دادگستری محسوب نمی شوند، اما تحت نظارت ضابطان مربوط در این مورد انجام وظیفه می کنند و مسؤولیت اقدامات انجام شده در این رابطه با ضابطان است. این مسؤولیت نافی مسؤولیت قانونی کارکنان وظیفه نیست.

Q: چگونگی احراز عنوان ضابط دادگستری
A: ماده ۳۰: احراز عنوان ضابط دادگستری،
علاوه بر وثاقت و مورد اعتماد بودن
منوط به فراگیری مهارتهای لازم
با گذراندن دوره های آموزشی زیر نظر مرجع قضائی مربوط
و تحصیل کارت ویژه ضابطان دادگستری است...

Q: تحقیقات و اقدامات صورت گرفته از سوی کسانی که عنوان ضابط را ندارند...
A: ماده ۳۰:.... تحقیقات و اقدامات صورت گرفته از سوی اشخاص فاقد این کارت، ممنوع و از نظر قانونی بدون اعتبار است.

Q: تکلیف دادستان نسبت به آموزش ضابطان دادگستری؟
A: تبصره ۱ ماده ۳۰:- دادستان مکلف است
به طور مستمر
دوره های آموزشی حین خدمت را
جهت کسب مهارتهای لازم و ایفاء وظایف قانونی
برای ضابطان دادگستری برگزار نماید.

Q: ریاست و نظارت بر ضابطان دادگستری از حیث وظایفی که به عنوان ضابط به عهده دارند با .... است.
A: ماده ۳۲: ریاست و نظارت بر ضابطان دادگستری از حیث وظایفی که به عنوان ضابط به عهده دارند با دادستان است. سایر مقامات قضائی نیز در اموری که به ضابطان ارجاع می دهند، حق نظارت دارند.

Q: ارجاع امر از سوی مقام قضائی به مأموران یا مقاماتی که حسب قانون، ضابط تلقی نمی شوند....
A: تبصره ماده ۳۲:– ارجاع امر از سوی مقام قضائی به مأموران یا مقاماتی که حسب قانون، ضابط تلقی نمی شوند، موجب محکومیت انتظامی تا درجه چهار است

Q: دادستان به منظور نظارت بر حسن اجرای وظایف ضابطان،...
A: ماده ۳۳: دادستان به منظور نظارت بر حسن اجرای وظایف ضابطان،
واحدهای مربوط را
حداقل هر دو ماه یک بار مورد بازرسی قرار می دهد
و در هر مورد، مراتب را در دفتر مخصوصی که به این منظور تهیه می شود، قید و دستورهای لازم را صادر می کند.

Q: ویژگی های دستورهای مقام قضائی به ضابطان دادگستری
A: ماده ۳۴: دستورهای مقام قضائی به ضابطان دادگستری به صورت
کتبی، صریح و با قید مهلت صادر می شود.

Q: در موارد فوری که صدور دستور کتبی مقدور نیست، ....
A: ماده ۳۴: .... در موارد فوری که صدور دستور کتبی مقدور نیست، دستور به صورت شفاهی صادر می شود
و ضابط دادگستری باید ضمن انجام دستورها
و درج مراتب و اقدامات معموله در صورتمجلس،
در اسرع وقت و حداکثر ظرف بیست و چهار ساعت
آن را به امضای مقام قضائی برساند.

Q: تکلیف ضابطان دادگستری نسبت به دستورات مقام قضایی
A: ماده ۳۵: ضابطان دادگستری مکلفند
در اسرع وقت و در مدتی که دادستان یا مقام قضائی مربوط تعیین می کند،
نسبت به انجام دستورها و تکمیل پرونده اقدام نمایند.

Q: چنانچه اجرای دستور مقام قضایی یا تکمیل پرونده میسر نشود تکلیف ضابطین چیست؟
A: تبصره ماده ۳۵– چنانچه اجرای دستور یا تکمیل پرونده میسر نشود،
ضابطان باید در پایان مهلت تعیین شده، گزارش آن را با ذکر علت برای دادستان یا مقام قضائی مربوط ارسال کنند.

Q: گزارش ضابطان در چه صورتی معتبر است؟
A: ماده ۳۶: گزارش ضابطان درصورتی معتبر است که
بر خلاف اوضاع و احوال و قرائن مسلم قضیه نباشد
و بر اساس ضوابط و مقررات قانونی تهیه و تنظیم شود.

Q: تکلیف ضابطان در مورد گرفتن شکایت؟
A: ماده ۳۷: ضابطان دادگستری موظفند
شکایت کتبی یا شفاهی را همه وقت قبول نمایند. ....

Q: تکلیف ضابطان در مورد شکایت شفاهی
A: ماده ۳۷:....
شکایت شفاهی در صورتمجلس قید و به امضای شاکی می رسد،
اگر شاکی نتواند امضاء کند یا سواد نداشته باشد، مراتب در صورتمجلس قید و انطباق شکایت شفاهی با مندرجات صورتمجلس تصدیق می شود.

Q: تکلیف ضابطان پس از دریافت شکایت
A: ماده ۳۷: ..... ضابطان دادگستری مکلفند پس از دریافت شکایت،
به شاکی رسید تحویل دهند
و به فوریت پرونده را نزد دادستان ارسال کنند.

Q: ضابطان دادگستری نسبت به شاکی مکلفند...
A: او را از
حق درخواست جبران خسارت
و بهره مندی از خدمات مشاوره ای موجود
و سایر معاضدت های حقوقی
آگاه سازند.
ماده ۳۸

Q: تکلیف ضابطان دادگستری در مورد ضرر و زیان وارده مورد ادعای شاکی؟
A: ماده ۳۹: ضابطان دادگستری مکلفند
اظهارات شاکی در مورد ضرر و زیان وارده را در گزارش خود به مراجع قضائی ذکر کنند.

Q: افشای اطلاعات مربوط به هویت و محل اقامت بزه دیده، شهود و مطلعان و سایر اشخاص مرتبط با پرونده توسط ضابطان دادگستری....
A: ماده ۴۰: افشای اطلاعات مربوط به هویت و محل اقامت بزه دیده، شهود و مطلعان و سایر اشخاص مرتبط با پرونده توسط ضابطان دادگستری، جز در مواردی که قانون معین می کند، ممنوع است.

Q: آیا ضابطان دادگستری اختیار اخذ تأمین از متهم را دارند
A: ماده ۴۱: ضابطان دادگستری اختیار اخذ تأمین از متهم را ندارند و مقامات قضائی نیز نمی توانند اخذ تأمین را به آنان محول کنند.

Q: بازجویی و تحقیقات از زنان و افراد نا بالغ توسط ضابطین چگونه خواهد بود؟
A: ماده ۴۲: بازجویی و تحقیقات از زنان و افراد نا بالغ
درصورت امکان
باید توسط ضابطان آموزش دیده زن و با رعایت موازین شرعی انجام شود

Q: هرگاه قرائن و امارات مربوط به وقوع جرم مورد تردید است یا اطلاعات ضابطان دادگستری از منابع موثق نیست، وظیفه ضابطان چیست؟
A: ماده ۴۳: .... آنان باید پیش از اطلاع به دادستان،
بدون داشتن حق تفتیش و بازرسی یا احضار و جلب اشخاص،
تحقیقات لازم را به عمل آورند و نتیجه آن را به دادستان گزارش دهند.
دادستان با توجه به این گزارش، دستور تکمیل تحقیقات را صادر و یا تصمیم قضائی مناسب را اتخاذ می کند.

Q: ضابطان دادگستری با اطلاع از وقوع جرم، در جرایم غیر مشهود چه وظیفه ای دارند؟
A: ماده ۴۴: ضابطان دادگستری به محض اطلاع از وقوع جرم، در جرایم غیر مشهود مراتب را برای کسب تکلیف و اخذ دستورهای لازم به دادستان اعلام می کنند...

Q: ضابطان دادگستری درباره جرائم مشهود، چه وظیفه ای دارند؟
A: ماده ۴۴: .... ضابطان دادگستری درباره جرائم مشهود،
تمام اقدامات لازم را به منظور
حفظ آلات، ادوات، آثار، علائم و ادله وقوع جرم
و جلوگیری از فرار یا مخفی شدن متهم و یا تبانی،
به عمل می آورند،
تحقیقات لازم را انجام می دهند
و بلافاصله نتایج و مدارک به دست آمده را به اطلاع دادستان می رسانند.

Q: در جرائم مشهود چنانچه شاهد یا مطلعی در صحنه وقوع جرم حضور داشته باشد؛ وظیفه  ضابطان دادگستری چیست؟
A: ماده ۴۴: ....
چنانچه شاهد یا مطلعی در صحنه وقوع جرم حضور داشته باشد؛
اسم، نشانی، شماره تلفن و سایر مشخصات ایشان را اخذ
و در پرونده درج می کنند.
ضابطان دادگستری فقط در صورتی می توانند متهم را بازداشت نمایند که قرائن و امارات قوی بر ارتکاب جرم مشهود توسط وی وجود داشته باشد.

Q: جرم در چه مواردی مشهود است؟
A: ماده ۴۵: جرم در موارد زیر مشهود است:
الف- در مرئی و منظر ضابطان دادگستری واقع شود
یا مأموران یاد شده بلافاصله در محل وقوع جرم حضور یابند
و یا آثار جرم را بلافاصله پس از وقوع مشاهده کنند.
ب – بزه دیده یا دو نفر یا بیشتر که ناظر وقوع جرم بوده اند، حین وقوع جرم یا بلافاصله پس از آن، شخص معینی را به عنوان مرتکب معرفی کنند.
پ – بلافاصله پس از وقوع جرم،
علائم و آثار واضح یا اسباب و ادله جرم در تصرف متهم یافت شود
و یا تعلق اسباب و ادله یاد شده به متهم محرز گردد.
ت – متهم بلافاصله پس از وقوع جرم، قصد فرار داشته یا در حال فرار باشد یا بلافاصله پس از وقوع جرم دستگیر شود.
ث – جرم در منزل یا محل سکنای افراد، اتفاق افتاده
یا در حال وقوع باشد
و شخص ساکن، در همان حال یا بلافاصله پس از وقوع جرم، ورود مأموران را به منزل یا محل سکنای خود درخواست کند.
ج – متهم بلافاصله پس از وقوع جرم، خود را معرفی کند و وقوع آن را خبر دهد.
چ – متهم ولگرد باشد و در آن محل نیز سوء شهرت داشته باشد.

Q: در چه جرایمی تمام شهروندان می توانند اقدامات لازم را برای جلوگیری از فرار مرتکب جرم و حفظ صحنه جرم به عمل آورند؟
A: تبصره ١ ماده ۴۵:- چنانچه جرائم موضوع بندهای (الف)، (ب)، (پ) و (ت) ماده (۳۰۲) این قانون به صورت مشهود واقع شود، در صورت عدم حضور ضابطان دادگستری، تمام شهروندان می توانند....

Q: تعریف ولگرد؟
A: تبصره ٢ ماده 45- ولگرد کسی است که مسکن و مأوای مشخص و وسیله معاش معلوم و شغل یا حرفه معینی ندارد

Q: چنانچه دادستان اقدامات انجام شده توسط ضابطان دادگستری را کافی نداند...
A: ماده ۴۶: .... می تواند تکمیل آن را بخواهد. در این صورت، ضابطان باید طبق دستور دادستان تحقیقات و اقدامات قانونی را برای کشف جرم و تکمیل تحقیقات به عمل آورند، اما نمی توانند متهم را تحت نظر نگه دارند....

Q: چنانچه در جرائم مشهود، نگهداری متهم برای تکمیل تحقیقات ضروری باشد، تکلیف ضابطان چیست؟
A: ماده ۴۶: .... ضابطان باید موضوع اتهام و ادله آن را بلافاصله و به طور کتبی به متهم ابلاغ و تفهیم کنند و مراتب را فوری برای اتخاذ تصمیم قانونی به اطلاع دادستان برسانند....

Q: ضابطان تا چه حد (زمان) می توانند متهم را تحت نظر داشته باشند؟
A: ماده ۴۶: .... در هر حال، ضابطان نمی توانند بیش از بیست و چهار ساعت متهم را تحت نظر قرار دهند

Q: هرگاه فردی خارج از وقت اداری به علت هریک از عناوین مجرمانه تحت نظر قرار گیرد، تکلیف ضابط چیست؟
A: ماده ۴۷: هرگاه فردی خارج از وقت اداری به علت هریک از عناوین مجرمانه تحت نظر قرار گیرد، باید حداکثر ظرف یک ساعت مراتب به دادستان یا قاضی کشیک اعلام شود.

Q: هرگاه فردی خارج از وقت اداری به علت هریک از عناوین مجرمانه تحت نظر قرار گیرد تکلیف دادستان یا قاضی کشیک چیست؟
A: ماده ۴۷: .... دادستان یا قاضی کشیک مکلف است، موضوع را بررسی نماید و درصورت نیاز با حضور در محل تحت نظر قرار گرفتن متهم اقدام قانونی به عمل آورد.

Q: متهم از چه زمانی می تواند تقاضای وکیل نماید؟
A: ماده ۴۸: با شروع تحت نظر قرار گرفتن، متهم می تواند تقاضای حضور وکیل نماید...

Q: حداکثر زمان ملاقات وکیل با متهم تحت نظر چه میزان است؟
A: ماده ۴۸: .... وکیل می تواند در پایان ملاقات با متهم که نباید بیش از یک ساعت باشد ملاحظات کتبی خود را برای درج در پرونده ارائه دهد.

Q: در چه مواردی
در مرحله تحقیقات مقدماتی طرفین دعوی، وکیل یا وکلای خود را از بین وکلای رسمی دادگستری که مورد تأیید رئیس قوه‌قضائیه باشد، انتخاب می‌نمایند؟
A: تبصره ماده 48 ـ در جرائم علیه امنیت داخلی یا خارجی
و همچنین جرائم سازمان‌یافته که مجازات آنها مشمول ماده (۳۰۲) این قانون است، در مرحله تحقیقات مقدماتی طرفین دعوی، وکیل یا وکلای خود را از بین وکلای رسمی دادگستری که مورد تأیید رئیس قوه‌قضائیه باشد، انتخاب می‌نمایند